Deze zomer brak het KNMI een droogterecord dat er niet om liegt. Begin augustus 2026 stond het landelijke neerslagtekort al boven de 260 millimeter, ruim boven het niveau van eerdere extreme jaren als 2018 en 2022. Waterschappen waarschuwen voor uitdrogende dijken, de Rijn voert historisch weinig water aan bij Lobith en jouw border staat er ondertussen verlept bij. Tegelijk komt de regen straks vaak in korte, hevige buien terug, met piekbuien die het riool niet aankan. Een tuin die dat verschil kan opvangen, is geen luxe meer maar bittere noodzaak. Het antwoord van steeds meer tuinontwerpers heet een wadi.
Wat een wadi eigenlijk is en hoe hij werkt
Het woord komt uit het Arabisch en betekent zoiets als droge rivierbedding. In de tuin is een wadi een verlaagd stuk grond, een ondiepe kom, waar regenwater tijdelijk in blijft staan voordat het langzaam de bodem in zakt. Geen vijver dus, en geen permanente plas: bij droog weer zie je er meestal niets van. Onder een laag tuinaarde van dertig tot vijftig centimeter zit een filterlaag die vuil uit het regenwater haalt voordat het de grond bereikt. Zo vul je de grondwatervoorraad aan in plaats van dat het water meteen via het riool verdwijnt, precies het probleem dat volgens het Kennisportaal Klimaatadaptatie in steeds meer Nederlandse tuinen speelt.
Zo leg je een wadi aan in een gewone achtertuin
Je hebt geen halve hectare nodig voor een wadi. Kies de laagste plek van je tuin, vaak toch al de plek waar regenwater na een bui blijft staan, en graaf daar een kom van zo'n dertig centimeter diep. Laat de rand geleidelijk aflopen, zodat kinderen of huisdieren er niet zomaar in struikelen. Leid de regenpijp van dak of schuur naar de laagste kant, eventueel via een simpele goot van kiezels. Vul de bodem met een mengsel van tuinaarde en grof zand, dat laat water sneller door dan gewone potgrond. Plant daarna iets dat zowel natte voeten als droogte verdraagt (daarover zo meer) en werk af met een laag mulch om verdamping tegen te gaan.
Wil je je tuin praktisch indelen rond zo'n natte hoek, dan helpt het om eerst het grotere plaatje te bekijken. In ons artikel over een tuin die echt af is lees je hoe je zones voor beplanting, zitplekken en waterberging slim combineert, zodat de wadi niet als vreemd element in je tuin komt te liggen maar er onderdeel van wordt.
Niet elke tuin is geschikt, deze test wijst het uit
Voordat je gaat graven, controleer eerst of je bodem water snel genoeg opneemt. Graaf een gat van ongeveer dertig centimeter diep, vul het met water en kijk hoe snel het wegzakt. Is de kom binnen een paar uur leeg, dan is je grond geschikt. Blijft het water een hele dag staan, dan heb je waarschijnlijk kleigrond met een hoge grondwaterstand, en werkt een wadi minder goed. In dat geval is een raingarden vaak een beter alternatief: een verdiept plantvak gevuld met grind of kleikorrels in plaats van zand. Het principe blijft hetzelfde, water vasthouden op de plek waar het valt in plaats van het meteen af te voeren.
Planten die zowel droogte als plensbuien overleven
De grootste fout is een wadi vullen met planten die alleen droogte aankunnen of juist alleen natte grond verdragen. Kies voor soorten met een diep wortelstelsel die tijdelijke plassen verdragen zonder rot te krijgen: moerasspirea, zegge en lisdodde doen het goed in het natste deel, terwijl de randen zich lenen voor vaste planten die ook weken zonder regen overleven. Wie liever een mediterraan karakter aanhoudt, combineert de droge randzone met lavendel of tijm, zoals we eerder beschreven in ons artikel over een mediterrane tuin. Ook siergrassen lenen zich goed voor deze overgangszone: met hun lange wortels blijven ze overeind in zowel natte als droge periodes, iets waar we dieper op ingingen in ons stuk over siergrassen als ruggengraat van de tuin.
Onderhoud kost minder tijd dan je denkt
Een wadi vraagt weinig omkijken zodra hij eenmaal staat. Eén keer per jaar, meestal in het najaar, hark je de mulchlaag los en vul je waar nodig aarde bij op plekken die zijn ingezakt. Verstopt de wadi door bladval of vuil, dan volstaat het om de bovenste laag even om te scheppen. Er is geen pomp, geen filter en geen technische installatie die kan stukgaan. Vergelijk dat met een regenton die overloopt zodra hij vol is, of een tuin die na elke stortbui blank staat: een wadi lost het probleem op waar het ontstaat, zonder dat je er iets voor hoeft te doen zolang de bui duurt.
Wat dit betekent voor je tuin het komend jaar
Een wadi is geen quick fix die je in een middagje aanlegt en daarna vergeet. Het is een investering in een tuin die met het weer meebeweegt in plaats van ertegen te vechten. Met een neerslagtekort dat dit jaar tot de vijf procent droogste in meer dan een eeuw behoort, en buien die de komende maanden waarschijnlijk heftiger worden, is dat geen overdreven voorzorg meer. Begin klein: één verlaagde border naast de regenpijp is al genoeg om te merken hoeveel water je normaal gesproken gewoon laat wegstromen. Bevalt het, breid dan volgend jaar uit naar een tweede hoek van de tuin.